بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَٰنِ الرَّحِيمِ

رَبِّ يَسِّرْ وَلاَ تُعَسِّرْ ، رَبِّ تَمِّمْ بِالْخَيْرِ

✦

۞Külliyâtü’l-Ferâizi’l-Miet • Şer'î Mükellefiyetler Atlası۞

İslam'da 100 Temel Farz Külliyatı

مَوْسُوعَةُ الْفَرَائِضِ الْمِائَةِ فِي الشَّرِيعَةِ الْإِسْلَامِيَّةِ وَدَلَائِلُهَا الشَّرْعِيَّةُ

İman, tahâret, namaz, oruç, zekât, hac, helal kazanç, aile hukuku, adalet ve kalp ahlakı sahalarında her müminin bilmesi ve hayatına tatbik etmesi farz-ı ayn ve farz-ı kifâye olan 100 kesin ilahi mükellefiyet.

Şahsî Amel & Farz Takip Çetelesi:

İfa Edilen Farzlar: 0 / 100(%0 Tamamlandı)

🔍

Hüküm:

Durum:

Listelenen: 100 / 100 Farz

•

İmân & TevhîdFarz-ı Ayn

Allah'ın Varlığına ve Birliğine (Tevhid) İman Etmek

الإيمان بوجود الله تعالى ووحدانيته في الذات والصفات والأفعال

Yüce Allah'ın zâtında, sıfatlarında ve fiillerinde tek olduğuna, dengi ve benzeri olmadığına ihlasla inanmak.

قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ

“De ki: O Allah tektir, birdir.”— İhlâs Suresi, 1. Ayet

📌 Fıkhî İzah & Hüküm:

Tevhid inancı dinin ve İslam akidesinin temelidir. İnkârı mutlak küfürdür; şüphe kabul etmez.

🏛️ Mezhep Hükmü:

Dört mezhepte de akidenin temeli olup her akıl baliğ ferde farz-ı ayndır.

İmân & TevhîdFarz-ı Ayn

Allah'ın Meleklerine İman Etmek

الإيمان بملائكة الله الكرام المعصومين

Nurdan yaratılmış, günahsız ve Allah'ın emirlerini harfiyen yerine getiren meleklere inanmak.

آمَنَ الرَّسُولُ بِمَا أُنزِلَ إِلَيْهِ مِن رَّبِّهِ وَالْمُؤْمِنُونَ ۚ كُلٌّ آمَنَ بِاللَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ

“Peygamber Rabbinden indirilene inandı, müminler de. Hepsi Allah'a ve meleklerine inandı.”— Bakara Suresi, 285. Ayet

📌 Fıkhî İzah & Hüküm:

Dört büyük melek (Cebrail, Mikail, İsrafil, Azrail) ve diğer meleklere inanmak farzdır.

İmân & TevhîdFarz-ı Ayn

İlahi Kitaplara ve Kur'an-ı Kerim'e İman Etmek

الإيمان بالكتب السماوية المنزلة وخاتمها القرآن الكريم

Tevrat, Zebur, İncil, suhuflar ve tahriften korunmuş son ilahi rehber Kur'an-ı Kerim'in Allah kelamı olduğuna inanmak.

قُولُوا آمَنَّا بِاللَّهِ وَمَا أُنزِلَ إِلَيْنَا

“Deyin ki: Biz Allah'a ve bize indirilene (Kur'an'a) iman ettik.”— Bakara Suresi, 136. Ayet

İmân & TevhîdFarz-ı Ayn

Peygamberlere Aralarını Ayırmaksızın İman Etmek

الإيمان بجميع الأنبياء والرسل عليهم الصلاة والسلام

Hz. Âdem'den Hz. Muhammed'e (s.a.v.) kadar gönderilen tüm peygamberlerin hak ve masum olduğuna inanmak.

وَالَّذِينَ آمَنُوا بِاللَّهِ وَرُسُلِهِ وَلَمْ يُفَرِّقُوا بَيْنَ أَحَدٍ مِّنْهُمْ

“Allah'a ve peygamberlerine iman eden ve onların arasından hiçbirini ayırt etmeyenler...”— Nisâ Suresi, 152. Ayet

İmân & TevhîdFarz-ı Ayn

Âhiret Gününe, Kabir Hayatına ve Hesaba İman Etmek

الإيمان باليوم الآخر والبعث بعد الموت والحساب والميزان

Kıyametin kopacağına, kabir sualine, ba's (diriliş), mizan, sırat, cennet ve cehennemin hak olduğuna inanmak.

ثُمَّ إِنَّكُمْ يَوْمَ الْقِيَامَةِ تُبْعَثُونَ

“Sonra siz kıyamet gününde muhakkak diriltileceksiniz.”— Mü'minûn Suresi, 16. Ayet

İmân & TevhîdFarz-ı Ayn

Kadere, Hayrın ve Şerrin Allah'ın Takdiriyle Olduğuna İman

الإيمان بالقدر خيره وشره من الله تعالى

Evrende meydana gelen her şeyin Allah'ın ezeli ilmi, iradesi ve yaratmasıyla gerçekleştiğine inanmak.

إِنَّا كُلَّ شَيْءٍ خَلَقْنَاهُ بِقَدَرٍ

“Şüphesiz biz her şeyi bir kaderle (ezeli ölçü ve ilimle) yarattık.”— Kamer Suresi, 49. Ayet

İmân & TevhîdFarz-ı Ayn

Cennet ve Cehennemin Hak ve Ebedî Olduğuna İnanmak

الإيمان بخلود الجنة والنار وكونهما مخلوقتين الآن

Müminler için ebedi mükâfat yurdu Cennetin; kâfirler için ebedi ceza yurdu Cehennemin varlığına inanmak.

وَسَارِعُوا إِلَىٰ مَغْفِرَةٍ مِّن رَّبِّكُمْ وَجَنَّةٍ عَرْضُهَا السَّمَاوَاتُ وَالْأَرْضُ أُعِدَّتْ لِلْمُتَّقِينَ

“Rabbinizin bağışına ve takva sahipleri için hazırlanmış Cennete koşun.”— Âl-i İmrân Suresi, 133. Ayet

İmân & TevhîdFarz-ı Ayn

Hz. Muhammed'in (s.a.v.) Son Peygamber (Hâtemü'l-Enbiyâ) Olduğuna İman

الإيمان بأن محمداً ﷺ خاتم النبيين والمرسلين

Peygamber Efendimiz'den sonra hiçbir nebi ve resulün gelmeyeceğine kesin iman etmek.

مَّا كَانَ مُحَمَّدٌ أَبَا أَحَدٍ مِّن رِّجَالِكُمْ وَلَٰكِن رَّسُولَ اللَّهِ وَخَاتَمَ النَّبِيِّينَ

“Muhammed... Allah'ın Resûlü ve peygamberlerin sonuncusudur.”— Ahzâb Suresi, 40. Ayet

İmân & TevhîdFarz-ı Ayn

Allah'a Şirk Koşmaktan Kesinlikle Sakınmak

اجتناب الشرك الأكبر والأصغر وتجريد التوحيد لله

Allah'tan başka hiçbir varlığa ibadet etmemek, hiçbir varlığa ilahi sıfatlar atfetmemek.

إِنَّ اللَّهَ لَا يَغْفِرُ أَن يُشْرَكَ بِهِ وَيَغْفِرُ مَا دُونَ ذَٰلِكَ لِمَن يَشَاءُ

“Şüphesiz Allah, kendisine ortak koşulmasını asla bağışlamaz; bunun dışındakileri dilediğine bağışlar.”— Nisâ Suresi, 48. Ayet

İmân & TevhîdFarz-ı Ayn

Küfür, Nifak ve İrtidât Amellerinden Kaçınmak

البراءة من الكفر والنفاق والردة عن دين الإسلام

Dinin kesin nasslarını inkâr etmekten, münafıklıktan ve dinden dönmekten sakınmak.

وَعَدَ اللَّهُ الْمُنَافِقِينَ وَالْمُنَافِقَاتِ وَالْكُفَّارَ نَارَ جَهَنَّمَ خَالِدِينَ فِيهَا

“Allah erkek münafıklara, kadın münafıklara ve kâfirlere ebedî kalacakları Cehennem ateşini vadetmiştir.”— Tevbe Suresi, 68. Ayet

Tahâret & TemizlikFarz-ı Ayn

Abdestin Dört Farzını Eksiksiz Yerine Getirmek

أداء فرائض الوضوء الأربعة: غسل الوجه واليدين ومسح الرأس وغسل الرجلين

Yüzü yıkamak, elleri ve kolları dirseklerle yıkamak, başın dörtte birini meshetmek, ayakları topuklarla yıkamak.

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا قُمْتُمْ إِلَى الصَّلَاةِ فَاغْسِلُوا وُجُوهَكُمْ وَأَيْدِيَكُمْ إِلَى الْمَرَافِقِ وَامْسَحُوا بِرُءُوسِكُمْ وَأَرْجُلَكُمْ إِلَى الْكَعْبَيْنِ

“Namaz kılmaya kalktığınız zaman yüzlerinizi ve dirseklere kadar ellerinizi yıkayın; başlarınızı meshedip topuklara kadar ayaklarınızı yıkayın.”— Mâide Suresi, 6. Ayet

Tahâret & TemizlikFarz-ı Ayn

Guslün Farzlarını Yerine Getirmek

فرائض الغسل: المضمضة والاستنشاق وتعميم البدن بالماء

Ağza bol su vermek (Mazmaza), burna bol su vermek (İstinşak) ve bütün vücudu kuru yer kalmaksızın yıkamak.

وَإِن كُنتُمْ جُنُبًا فَاطَّهَّرُوا

“Eğer cünüp iseniz iyice temizlenin (bütün bedeninizi yıkayarak boy abdesti alın).”— Mâide Suresi, 6. Ayet

Tahâret & TemizlikFarz-ı Ayn

Cünüplük, Hayız ve Nifas Hallerinde Boy Abdesti Almak

وجوب الاغتسال من الجنابة والحيض والنفاس

Büyük hades halleri meydana geldiğinde namaz ve Kur'an tilaveti için gusletmek farzdır.

وَلَا جُنُبًا إِلَّا عَابِرِي سَبِيلٍ حَتَّىٰ تَغْتَسِلُوا

“Cünüp iken de boy abdesti alıncaya kadar namaza yaklaşmayın.”— Nisâ Suresi, 43. Ayet

Tahâret & TemizlikFarz-ı Ayn

Su Bulunmadığında veya Kullanılamadığında Teyemmüm Etmek

التيمم بالتراب الطاهر عند فقد الماء أو العجز عن استعماله

Temiz toprak cinsinden bir maddeye niyet ederek elleri vurup yüzü ve kolları meshetmek.

فَلَمْ تَجِدُوا مَاءً فَتَيَمَّمُوا صَعِيدًا طَيِّبًا فَامْسَحُوا بِوُجُوهِكُمْ وَأَيْدِيكُم مِّنْهُ

“Su bulamazsanız temiz toprakla teyemmüm edin; yüzlerinizi ve ellerinizi onunla meshedin.”— Mâide Suresi, 6. Ayet

Tahâret & TemizlikFarz-ı Ayn

Bedeni, Elbiseyi ve Namazgâhı Necasetten Temizlemek (Necasetten Taharet)

النجاسة وتطهير البدن والثوب والمكان للصلاة

Namazın sıhhati için ağır ve hafif pisliklerden arınmış olmak farzdır.

وَثِيَابَكَ فَطَهِّرْ

“Elbiseni tertemiz tut!”— Müddessir Suresi, 4. Ayet

Tahâret & TemizlikFarz-ı Ayn

İstibrâ ve İstincâ Yaparak İdrar Sızıntısından Korunmak

الاستبراء والاستنجاء والتحرز من رشاش البول

Tuvalet ihtiyacından sonra idrar sızıntısının tamamen kesildiğinden emin olmak; kabir azabından korunmak.

“İdrar sıçrantısından sakınınız; çünkü kabir azabının çoğu bundandır.”— Buhârî, Vudû', 55

Tahâret & TemizlikFarz-ı Ayn

Hadesten Tahâret Şartını Sağlamak

الطهارة من الحدث الأصغر والأكبر لصحة الصلاة

Abdestsiz iken abdest almak, boy abdesti gerekiyorsa gusül ile hükmi kirlilikten temizlenmek.

“Temizlik imanın yarısıdır.”— Müslim, Tahâret, 1

Tahâret & TemizlikFarz-ı Ayn

Yaralı ve Sargılı Uzuvlarda Cebîre Üzerine Mesh Etmek

المسح على الجبيرة والضماد عند تعذر غسل العضو

Yıkanması zarar verecek kırık ve sargıların üzerini ıslak elle meshetmek.

“Sargının üzerine meshetmesi ona yeterlidir.”— Ebû Dâvûd, Tahâret, 125

Tahâret & TemizlikFarz-ı Ayn

Fıtrat Temizliklerine (Tırnak, Koltuk Altı, Kasık) Riayet Etmek

سنن الفطرة وقص الأظفار والاستحداد ونتف الإبط

40 günü geçirmeksizin beden temizliğini yapmak sünnet ve fıtrat icabıdır.

“Fıtrat beştir: Sünnet olmak, kasık tıraşı, bıyık kısaltmak, tırnak kesmek, koltuk altı temizliği.”— Müslim, Tahâret, 49

Tahâret & TemizlikFarz-ı Ayn

Yemek Kaplarını ve İçme Suyunu Necasetten Korumak

تغطية الأواني وحفظ الماء والطعام من النجاسات

Tüketilen yiyecek ve suların temiz ve helal kaplarda muhafaza edilmesi.

“Kapların ağzını kapatın, su kaplarının bağını bağlayın.”— Buhârî, Eşribe, 22

Namazın FarzlarıFarz-ı Ayn

Günde Beş Vakit Farz Namazı Eda Etmek

إقامة الصلوات الخمس المفروضة في أوقاتها المحددة

Sabah, Öğle, İkindi, Akşam ve Yatsı farz namazlarını vaktinde kılmak.

إِنَّ الصَّلَاةَ كَانَتْ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ كِتَابًا مَّوْقُوتًا

“Şüphesiz namaz, müminler üzerine vakitleri belirlenmiş bir farzdır.”— Nisâ Suresi, 103. Ayet

Namazın FarzlarıFarz-ı Ayn

Setr-i Avret (Namazda ve Günlük Hayatta Avret Yerlerini Örtmek)

ستر العورة في الصلاة وخارجها للرجال والنساء

Erkekte göbek-diz kapağı arası; kadında el ve yüz hariç tüm bedeni örtmek.

يَا بَنِي آدَمَ خُذُوا زِينَتَكُمْ عِندَ كُلِّ مَسْجِدٍ

“Ey Âdemoğulları! Her mescide gidişinizde güzel elbiselerinizi giyinin (avretinizi örtün).”— A'râf Suresi, 31. Ayet

Namazın FarzlarıFarz-ı Ayn

İstikbâl-i Kıble (Kâbe-i Muazzama Cihetine Yönelmek)

استقبال القبلة المشرفة شطر المسجد الحرام

Namaz kılarken yönünü Mekke'deki Mescid-i Harâm'a doğru çevirmek.

فَوَلِّ وَجْهَكَ شَطْرَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ

“Yüzünü Mescid-i Harâm tarafına çevir!”— Bakara Suresi, 144. Ayet

Namazın FarzlarıFarz-ı Ayn

Vakit Şartına Riayet Etmek

دخول وقت الصلاة وأداؤها في وقتها المشروع

Namazı vakti girmeden kılmamak ve mazeretsiz vaktin sonrasına tehir etmemek.

أَقِمِ الصَّلَاةَ لِدُلُوكِ الشَّمْسِ إِلَىٰ غَسَقِ اللَّيْلِ

“Güneşin batıya kaymasından gecenin karanlığına kadar namazı kıl...”— İsrâ Suresi, 78. Ayet

Namazın FarzlarıFarz-ı Ayn

Niyet Etmek (Hangi Namazı Kıldığını Kalben Tayin Etmek)

النية وتعيين الصلاة المفروضة بالقلب

İbadeti Allah rızası için yapmayı ve kılınacak namazın vasfını kalben belirlemek.

“Ameller ancak niyetlere göredir.”— Buhârî, Bed'ü'l-Vahy, 1

Namazın FarzlarıFarz-ı Ayn

İftitah Tekbiri Almak ('Allahu Ekber' ile Namaza Başlamak)

تكبيرة الإحرام للدخول في الصلاة

Namazın haricine ait dünya kelamını ve amellerini haram kılan başlangıç tekbiri.

وَرَبَّكَ فَكَبِّرْ

“Ve yalnız Rabbini tekbir ile yücelt!”— Müddessir Suresi, 3. Ayet

Namazın FarzlarıFarz-ı Ayn

Kıyâm (Farz Namazlarda Ayakta Durmak)

القيام في الفرض للقادر عليه

Gücü yeten kimsenin farz ve vacip namazları ayakta kılması.

وَقُومُوا لِلَّهِ قَانِتِينَ

“Ve Allah'ın huzurunda tam bir saygıyla ayakta durun.”— Bakara Suresi, 238. Ayet

Namazın FarzlarıFarz-ı Ayn

Kıraat (Namazda Kur'an-ı Kerim Okumak)

القراءة من القرآن الكريم في الصلاة

Her rekatta Kur'an'dan en az bir ayet veya Fatiha ile sure okumak.

فَاقْرَءُوا مَا تَيَسَّرَ مِنَ الْقُرْآنِ

“Kur'an'dan kolayınıza geleni okuyun.”— Müzzemmil Suresi, 20. Ayet

Namazın FarzlarıFarz-ı Ayn

Rükû Etmek (Elleri Dizlere Koyup Eğilmek)

الركوع وتعظيم الرب جل جلاله فيه

Sırtı düz tutarak Allah'ın azameti karşısında eğilmek.

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا ارْكَعُوا وَاسْجُدُوا

“Ey iman edenler! Rükû edin, secdeye varın...”— Hac Suresi, 77. Ayet

Namazın FarzlarıFarz-ı Ayn

Sücûd (Her Rekatta İki Defa Secdeye Varmak)

السجود على الأعضاء السبعة مرتين في كل ركعة

Alın, burun, eller, dizler ve ayak parmakları yere gelecek şekilde secde etmek.

وَاسْجُدْ وَاقْتَرِب

“Secde et ve Rabbine yaklaş!”— Alak Suresi, 19. Ayet

Namazın FarzlarıFarz-ı Ayn

Ka'de-i Âhıre (Son Oturuşta Teşehhüd Miktarı Oturmak)

القعود الأخير بقدر التشهد

Namazın sonunda 'Ettehiyyâtü' duasını okuyacak süre kadar oturmak.

“Bunu yaptığın veya söylediğin zaman namazın tamamlanmış olur.”— Ebû Dâvûd, Salât, 178

Namazın FarzlarıFarz-ı Ayn

Cuma Namazını Hür ve Mukim Erkeklerin Cemaatle Kılması

صلاة الجمعة جماعة على الرجال المقيمين الأحرار

Cuma günü öğle vaktinde ezan okunduğunda camiye gidip hutbe dinleyip Cuma namazı kılmak.

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا نُودِيَ لِلصَّلَاةِ مِن يَوْمِ الْجُمُعَةِ فَاسْعَوْا إِلَىٰ ذِكْرِ اللَّهِ

“Cuma günü namaza çağrıldığınız zaman hemen Allah'ın zikrine koşun ve alışverişi bırakın!”— Cuma Suresi, 9. Ayet

Oruç & RamazanFarz-ı Ayn

Ramazan Ayı Orucunu Tutmak

صيام شهر رمضان المبارك كله

Ramazan ayına kavuşan her akıl baliğ Müslüman'ın 1 ay oruç tutması farz-ı ayndır.

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا كُتِبَ عَلَيْكُمُ الصِّيَامُ كَمَا كُتِبَ عَلَى الَّذِينَ مِن قَبْلِكُمْ

“Ey iman edenler! Oruç sizden öncekilere farz kılındığı gibi size de farz kılındı.”— Bakara Suresi, 183. Ayet

Oruç & RamazanFarz-ı Ayn

Oruca İmsak Vaktinden Önce Niyet Etmek

تبييت النية قبل طلوع الفجر الصادق

Ramazan orucuna geceden veya imsak vaktinden önce kalben niyet etmek.

“Fecirden önce oruca niyet etmeyenin orucu yoktur.”— Nesâî, Sıyâm, 68

Oruç & RamazanFarz-ı Ayn

İmsak ile Akşam Arasında Yeme, İçme ve Cinsel İlişkiden Sakınmak (İmsâk)

الإمساك عن المفطرات من طلوع الفجر إلى غروب الشمس

Orucu bozan şeylerden fecr-i sâdıktan güneş batıncaya kadar nefsini alıkoymak.

ثُمَّ أَتِمُّوا الصِّيَامَ إِلَى اللَّيْلِ

“Sonra akşama (güneş batıncaya) kadar orucu tamamlayın.”— Bakara Suresi, 187. Ayet

Oruç & RamazanFarz-ı Ayn

Mazeretli Olarak Tutulamayan Günleri Kaza Etmek

قضاء ما فات من أيام رمضان بعذر شرعي

Hastalık, yolculuk, gebelik veya hayız sebebiyle tutulamayan oruçları sonradan tutmak.

فَعِدَّةٌ مِّنْ أَيَّامٍ أُخَرَ

“Tutamadığı günler sayısınca başka günlerde kaza etsin.”— Bakara Suresi, 184. Ayet

Oruç & RamazanVâcip

Kasten Bozulan Ramazan Orucu İçin 60 Gün Keffâret Tutmak

كفارة صيام شهرين متتابعين لمن أفطر عمداً

Ramazan hürmetini kasten çiğneyenin peş peşe 2 kameri ay (60 gün) keffâret orucu tutması.

“Resûlullah (s.a.v.): 'Peş peşe iki ay oruç tutabilir misin?' buyurdu.”— Buhârî, Savm, 30

Oruç & RamazanFarz-ı Ayn

Oruç Tutmaktan Aciz Olanların Fidye Vermesi

فدية العاجز عن الصوم لكبر أو مرض لا يرجى برؤه

İyileşme ümidi olmayan kronik hasta ve yaşlıların her güne 1 fitre bedeli fidye ödemesi.

وَعَلَى الَّذِينَ يُطِيقُونَهُ فِدْيَةٌ طَعَامُ مِسْكِينٍ

“Oruç tutmaya gücü yetmeyenlere bir yoksul doyumu fidye gerekir.”— Bakara Suresi, 184. Ayet

Oruç & RamazanVâcip

Fıtır Sadakasını (Fitre) Bayram Namazından Önce Vermek

إخراج زكاة الفطر قبل صلاة العيد

Ramazan bayramına kavuşan varlıklı her Müslüman'ın fakirlere fitre vermesi vaciptir.

“Resûlullah (s.a.v.) fıtır sadakasını farz/vacip kıldı.”— Buhârî, Zekât, 70

Oruç & RamazanVâcip

Adanan Nezir Orucunu Yerine Getirmek

الوفاء بنذر الصوم عند حصول المعلق عليه

Bir şartın gerçekleşmesine bağlanan adak orucunu zamanı gelince tutmak vaciptir.

وَلْيُوفُوا نُذُورَهُمْ

“Ve adaklarını yerine getirsinler.”— Hac Suresi, 29. Ayet

Zekât & Mâlî FarzlarFarz-ı Ayn

Nisap Miktarı Mala Sahip Olunca 1/40 (%2.5) Zekât Vermek

إيتاء الزكاة المفروضة بنسبة ربع العشر (2.5%) لمن ملك النصاب

80.18 gr altın veya muadili nakit/ticaret malına sahip olanın zekât vermesi farzdır.

وَأَقِيمُوا الصَّلَاةَ وَآتُوا الزَّكَاةَ

“Namazı dosdoğru kılın, zekâtı verin...”— Bakara Suresi, 43. Ayet

Zekât & Mâlî FarzlarFarz-ı Ayn

Zekât Malının Üzerinden 1 Kamerî Yıl Geçmesini Gözetmek (Havl)

مرور الحول الحولي على المال النامي الزكوي

Zekâta tabi mallarda 354 günlük kameri yılın dolması şartına riayet etmek.

“Üzerinden bir yıl geçmedikçe hiçbir malda zekât yoktur.”— Tirmizî, Zekât, 10

Zekât & Mâlî FarzlarFarz-ı Ayn

Toprak Mahsullerinin Zekâtını (Öşür) Hasat Günü Vermek

إخراج العشر أو نصف العشر من الزروع والثمار يوم حصادها

Yağmur suyuyla %10, masraflı suyla %5 oranında zirai mahsul zekâtı ödemek.

وَآتُوا حَقَّهُ يَوْمَ حَصَادِهِ

“Hasat günü mahsulün hakkını (öşrünü) verin!”— En'âm Suresi, 141. Ayet

Zekât & Mâlî FarzlarFarz-ı Ayn

Zekâtı Tevbe 60'taki Sekiz Hak Sahibi Sınıfa Temlik Etmek

صرف الزكاة إلى مصارفها الثمانية المذكورة في سورة التوبة

Fakirler, miskinler, borçlular vb. hak sahiplerine bizzat teslim etmek; kamu binalarına harcamamak.

إِنَّمَا الصَّدَقَاتُ لِلْفُقَرَاءِ وَالْمَسَاكِينِ وَالْعَامِلِينَ عَلَيْهَا وَالْمُؤَلَّفَةِ قُلُوبُهُمْ وَفِي الرِّقَابِ وَالْغَارِمِينَ وَفِي سَبِيلِ اللَّهِ وَابْنِ السَّبِيلِ

“Sadakalar (zekâtlar) ancak fakirlere, miskinlere, zekât memurlarına, kalpleri ısındırılacak olanlara, kölelere, borçlulara, Allah yolunda olanlara ve yolda kalmışlara mahsustur.”— Tevbe Suresi, 60. Ayet

Zekât & Mâlî FarzlarFarz-ı Ayn

Bakmakla Yükümlü Olduğu Ailesine Nafaka Temin Etmek

وجوب النفقة على الزوجة والأولاد الصغار والوالدين المعوزين

Eşinin, küçük çocuklarının ve muhtaç anne-babasının barınma, yiyecek ve giyecek nafakasını sağlamak.

وَعَلَى الْمَوْلُودِ لَهُ رِزْقُهُنَّ وَكِسْوَتُهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ

“Annelerin yiyecek ve giyeceği örfe uygun olarak babaya aittir.”— Bakara Suresi, 233. Ayet

Zekât & Mâlî FarzlarFarz-ı Ayn

Kul Borçlarını Vadesinde Eksiksiz Ödemek

أداء الديون وحقوق العباد دون مماطلة أو تسويف

Alacaklının hakkını geciktirmeden ödemek; zenginin borcunu geciktirmesi zulümdür.

“Varlıklı kimsenin borcunu geciktirmesi bir zulümdür.”— Buhârî, İstikrâz, 12

Zekât & Mâlî FarzlarFarz-ı Kifâye

Miras Taksimatını Kur'an Ahkâmına Göre Yapmak (Ferâiz)

قسمة التركات وفق الفرائض والأنصبة المقدرة في كتاب الله

Terekeyi Nisâ Suresi 11-12. ayetlerdeki şer'i hisselere göre adaletle paylaştırmak.

فَرِيضَةً مِّنَ اللَّهِ ۗ إِنَّ اللَّهَ كَانَ عَلِيمًا حَكِيمًا

“Bunlar Allah'tan birer farzdır. Şüphesiz Allah hakkıyla bilendir, hüküm ve hikmet sahibidir.”— Nisâ Suresi, 11. Ayet

Zekât & Mâlî FarzlarFarz-ı Ayn

Maden ve Gömülü Definelerden Beşte Bir (Humus) Ödemek

إخراج خمس الركاز والمعادن المستخرجة من الأرض

Yerin altından çıkan hazinelerden 1/5 (%20) payı devlete veya fukaraya vermek.

“Rikâzda (gömülü definede) beşte bir (1/5) pay vardır.”— Buhârî, Zekât, 66

Zekât & Mâlî FarzlarFarz-ı Kifâye

Yoksula, Yetim ve Çaresiz Muhtaca İkramda Bulunmak

إطعام الطعام وإغاثة الملهوف وكفالة الأيتام والفقراء

İhtiyaç fazlası imkânlardan sadaka vererek cemiyetteki düşkünleri himaye etmek.

وَيُطْعِمُونَ الطَّعَامَ عَلَىٰ حُبِّهِ مِسْكِينًا وَيَتِيمًا وَأَسِيرًا

“Onlar, seve seve yiyeceği yoksula, yetime ve esire yedirirler.”— İnsân Suresi, 8. Ayet

Zekât & Mâlî FarzlarFarz-ı Ayn

İsraf ve Saçıp Savurmaktan (Tebzîr) Kaçınmak

اجتناب الإسراف والتبذير في المأكل والمشرب والملبس والمال

Malı lüzumsuz yere ve haram yollarda tüketmemek, iktisada riayet etmek.

وَلَا تُبَذِّرْ تَبْذِيرًا إِنَّ الْمُبَذِّرِينَ كَانُوا إِخْوَانَ الشَّيَاطِينِ

“Saçıp savurma! Çünkü saçıp savuranlar şeytanların kardeşleridir.”— İsrâ Suresi, 26-27. Ayet

Hac & KâbeFarz-ı Ayn

Ömründe Bir Defa Hacca Gitmek (İstitâat Şartıyla)

أداء فريضة الحج مرة في العمر لمن استطاع إليه سبيلاً

Maddi ve bedeni imkânı elveren her Müslüman'a ömründe 1 kez Hac farzdır.

وَلِلَّهِ عَلَى النَّاسِ حِجُّ الْبَيْتِ مَنِ اسْتَطَاعَ إِلَيْهِ سَبِيلًا

“Yoluna gücü yetenlerin o evi (Kâbe'yi) haccetmesi Allah'ın insanlar üzerindeki bir hakkıdır.”— Âl-i İmrân Suresi, 97. Ayet

Hac & KâbeFarz-ı Ayn

Mîkāt Sınırında İhrama Girmek ve Telbiye Getirmek

الإحرام من الميقات والتلبية بحج أو عمرة

Hac ve umre niyetiyle dikişli elbiseleri çıkarıp ihram örtülerine bürünmek.

فَمَن فَرَضَ فِيهِنَّ الْحَجَّ فَلَا رَفَثَ وَلَا فُسُوقَ وَلَا جِدَالَ فِي الْحَجِّ

“Kim hacca niyet ederse artık hacda kadına yaklaşmak, günah işlemek ve kavga etmek yoktur.”— Bakara Suresi, 197. Ayet

Hac & KâbeFarz-ı Ayn

Arefe Günü Arafat'ta Vakfe Yapmak

الوقوف بعرفة وهو ركن الحج الأعظم

Zilhicce'nin 9. günü zeval vaktinden bayram sabahına kadar Arafat'ta bulunmak (Haccın en büyük rüknü).

“Hac Arafat'tır!”— Tirmizî, Hac, 57

Hac & KâbeFarz-ı Ayn

Ziyaret (İfâza) Tavafını Yedi Şavt Olarak Yapmak

طواف الإفاضة سبعة أشواط حول الكعبة المشرفة

Bayramın 1. gününden itibaren Kâbe-i Muazzama etrafında farz tavafı ifa etmek.

وَلْيَطَّوَّفُوا بِالْبَيْتِ الْعَتِيقِ

“Ve o Kadîm Evi (Kâbe'yi) tavaf etsinler.”— Hac Suresi, 29. Ayet

Hac & KâbeVâcip

Safâ ile Merve Arasında Sa'y Yapmak

السعي بين الصفا والمروة سبعة أشواط

Safâ'dan başlayıp Merve'de biten 7 şavtlık yürüyüşü tamamlamak.

إِنَّ الصَّفَا وَالْمَرْوَةَ مِن شَعَائِرِ اللَّهِ

“Şüphesiz Safâ ile Merve Allah'ın şeâirindendir.”— Bakara Suresi, 158. Ayet

Hac & KâbeFarz-ı Ayn

İhram Yasaklarına Harfiyen Riayet Etmek

اجتناب محظورات الإحرام من الطيب واللباس وقص الشعر والأظفار

Koku sürünmek, tırnak kesmek, avlanmak ve cinsi münasebetten sakınmak.

لَا تَقْتُلُوا الصَّيْدَ وَأَنتُمْ حُرُمٌ

“İhramlı iken av hayvanlarını öldürmeyin.”— Mâide Suresi, 95. Ayet

Hac & KâbeVâcip

Müzdelife Vakfesini Yapmak

المبيت والوقوف بمزدلفة عند المشعر الحرام

Arefe gününü bayrama bağlayan gece Müzdelife'de bulunup Meş'ar-i Harâm'da dua etmek.

فَإِذَا أَفَضْتُم مِّنْ عَرَفَاتٍ فَاذْكُرُوا اللَّهَ عِندَ الْمَشْعَرِ الْحَرَامِ

“Arafat'tan ayrıldığınızda Meş'ar-i Harâm yanında Allah'ı zikredin.”— Bakara Suresi, 198. Ayet

Hac & KâbeVâcip

Mina'da Şeytan Taşlamak (Cemerât)

رمي الجمرات الثلاث بمنى أيام التشريق

Bayram günlerinde Akabe ve diğer cemrelere yedişer taş atmak.

“Hac menâsikinizi benden alınız.”— Müslim, Hac, 312

Hac & KâbeVâcip

Haccı Tamamlayıp Tıraş Olarak İhramdan Çıkmak (Halk/Taksîr)

الحلق أو التقصير للتحلل من الإحرام

Saçları tamamen kestirmek veya kısaltarak ihramdan çıkış tahallülünü sağlamak.

مُحَلِّقِينَ رُءُوسَكُمْ وَمُقَصِّرِينَ لَا تَخَافُونَ

“Başlarınızı tıraş etmiş ve kısaltmış olarak güven içinde...”— Fetih Suresi, 27. Ayet

Hac & KâbeFarz-ı Ayn

Kâbe-i Muazzama'nın Hürmetini ve Beytullah Makamını Korumak

تعظيم شعائر الله وحرمة البيت الحرام ومكة المكرمة

Harem bölgesinde kan dökmekten, bitki koparmaktan ve hürmetsizlikten sakınmak.

لَا تُحِلُّوا شَعَائِرَ اللَّهِ وَلَا الشَّهْرَ الْحَرَامَ وَلَا الْهَدْيَ

“Allah'ın şeâirine (kutsal kıldığı nişanelerine) hürmetsizlik etmeyin!”— Mâide Suresi, 2. Ayet