Şehâdet, Şehitlik Mertebeleri & Cenaze Ahkâmı

İslam dininde canını Allah yolunda, vatan, din, namus ve adalet uğruna feda etmek peygamberlikten sonraki en yüce manevi mertebedir. Kur'an-ı Kerim'in Açık Müjdeleri: • Bakara Suresi 154: "Allah yolunda öldürülenlere 'ölüler' demeyiniz! Bilakis onlar diridirler, fakat siz anlayamazsınız." • Âl-i İmrân Suresi 169-170: "Allah yolunda öldürülenleri sakın ölüler sanmayın. Bilakis onlar diridirler; Rableri katında rızıklanmaktadırlar. Allah'ın lütfundan kendilerine verdiği şeylerle sevinç içindedirler." Şehidin Şer'i İmtiyazları (Tirmizî Hadisi): 1. İlk kan damlası aktığı an kul hakkı hariç bütün günahları bağışlanır, 2. Cennetteki makamı kendisine gösterilir, 3. Kabir azabından ve kıyametin en büyük korkusundan (Feza-ı Ekber) emin kılınır, 4. Başına yakuttan vakar tacı giydirilir, 5. Akrabalarından yetmiş kişiye şefaat etme hakkı verilir.

İslam fıkhında şehitler üç kısma ayrılır: 1. **Dünya ve Ahiret Şehidi (Kâmil / Hakikî Şehit):** Müslüman, akıl baliğ olup savaş meydanında kafirlerle, asilerle veya teröristlerle çarpışırken vurulup anında vefat eden kimsedir. • Dünyevi Ahkâmı: Yıkanmaz, üzerindeki kanlı elbiseler kefeni sayılır, fazlalıklar (silah, palaska) çıkarılır ve öylece defnedilir. 2. **Yalnızca Ahiret Şehidi (Hükmî Şehit):** Savaş meydanı dışında, Peygamberimiz'in (s.a.v.) şehitlik ecri müjdelediği musibetlerle vefat edenlerdir: • Salgın hastalıkta (veba, kolera vb.) sabrederek ölenler, • Karın hastalıklarından (mabtûn - kanser, iç kanama vb.) ölenler, • Suda boğulanlar, • Göçük, enkaz veya kaza altında kalarak can verenler, • Doğum esnasında vefat eden lohusa kadınlar (Nüfesâ), • Yangında yanarak ölenler, • İlim yolunda gurbette vefat eden talebeler, • Canını, malını, ailesini ve ırzını savunurken haksızca öldürülenler. • *Dünyevi Ahkâmı:* Normal bir ölü gibi yıkanırlar, kefenlenirler ve cenaze namazları kılınır. Ahirette ise şehit sevabına ererler. 3. **Yalnızca Dünya Şehidi:** Ganimet, ırkçılık, şan veya gösteriş için savaşıp kalbinde iman bulunmayan münafıklardır. Dünyada şehit gibi muamele görür; ancak ahirette ameli yüzüne çarpılır.

İslam hukukunda kul hakkı o kadar mukaddes ve dokunulmazdır ki, şehitlik mertebesi dahi kul hakkını düşürmez: Peygamber Efendimiz (s.a.v.) ashabına: "Allah yolunda öldürülmek (şehâdet), kulun bütün günahlarına keffâret olur" buyurduğunda; Cebrail (a.s.) derhal gelip hatırlatmış ve Efendimiz sözünü şöyle tamamlamıştır: "Borç (kul hakkı) müstesnadır! Bunu bana Cebrail az önce haber verdi!" (Müslim, İmâre, 119). Kul Hakkının Tasfiyesi: 1. Şehit geride mal bırakmışsa, bıraktığı terekeden ilk olarak borçları ve kul hakları ödenir. 2. Geride mal bırakmamışsa, devlet hazinesinden (Beytülmâl) veya ailesi tarafından alacaklılarla helalleşilmelidir. 3. Kasıtsız ve acziyet sebebiyle borçlu kalan ihlaslı şehidin borcunu kıyamet günü Allah Teâlâ alacaklıyı razı ederek lütfuyla öder.