Şeriat & Fıkıh Terimleri Ansiklopedisi
İslam Hukuku Kavramları Sözlüğü
Ahval-i Şahsiyye
الأحوال الشخصيةTanım
Kişinin doğumuyla başlayıp ölümüyle sona eren, evlenme, boşanma, nesep, nafaka, velayet ve miras gibi şahsi halleri konu alan fıkıh dalı.
Şer'i Hüküm
Aile ve miras hukukunun temellerini belirler. Bu alandaki hükümler doğrudan naslarla sabittir.
Örnek
Evlilik akdinin şartları, boşanma durumunda iddet bekleme.
Cizye
جزيةTanım
İslam devletinin tebaası olan gayrimüslimlerden (zımmîlerden) can ve mal güvenliklerinin sağlanması ve askerlikten muaf tutulmaları karşılığında alınan vergi.
Şer'i Hüküm
Tevbe Suresi 29. ayeti ile sabittir. Yaşlılardan, kadınlardan, çocuklardan ve fakirlerden alınmaz.
Örnek
Zımmî statüsündeki bir vatandaştan yıllık olarak tahsil edilen bedel.
Riba
رباTanım
Faiz. Borç verilen bir malın cinsi ve miktarı üzerinden belirli bir süre sonra fazlasıyla geri alınması şartı (Ribe'n-Nesîe) veya misli malların değişiminde fazlalık (Ribe'l-Fadl).
Şer'i Hüküm
Kur'an (Bakara 275) ve Sünnet ile kesin olarak haram kılınmıştır.
Örnek
100 dinar borç verip bir yıl sonra 110 dinar olarak geri almak.
Talak
طلاقTanım
Evlilik bağının koca veya yetkili kıldığı kişi (tefviz-i talak) ya da mahkeme kararı ile belli lafızlar kullanılarak çözülmesi.
Şer'i Hüküm
Mübah olmakla birlikte, Allah'ın en sevmediği helal olarak hadislerde bildirilmiştir. Şartlarına uygun yapılmalıdır.
Örnek
Kocanın eşine 'Seni boşadım' demesi.